در چهارمین برنامه قرارگاه، آرش مقدم، مسئول نهضت اجتماعی جوانان، با تشریح مبانی و الزامات کنش اجتماعی مردمی، بر ضرورت سازماندهی ظرفیتهای عمومی برای حل مسائل جامعه تأکید کرد. او در این برنامه، از تبیین مفاهیم پایهای حرکت اجتماعی آغاز کرد و در ادامه، به اهمیت برنامهریزی، شبکهسازی نیروهای مردمی و ارائه نمونههایی عملی از خدمترسانی اجتماعی پرداخت.
مقدم در بخش نخست سخنان خود، با تمرکز بر مفاهیمی همچون «بسط ید» و «ید واحده»، نقش مردم در ایجاد نظم اجتماعی پایدار را تبیین کرد. وی با تأکید بر اینکه استحکام یک نظم اجتماعی، در گرو مشارکت عمومی و مسئولیتپذیری مردمی است، تصریح کرد جامعهای که در آن مردم خود را در برپایی نظم سهیم بدانند، در برابر آسیبها و تهدیدها مقاومتر خواهد بود. او همچنین با اشاره به ظرفیتهای مردمی در قالب گروههای جهادی، خیریهها، صندوقهای قرضالحسنه، مجموعههای محیطزیستی و هیئات مذهبی، بر ضرورت اتصال این ظرفیتها به یکدیگر برای شکلگیری یک جبهه اجتماعی منسجم تأکید کرد.
در ادامه این برنامه، مسئول نهضت اجتماعی جوانان با تأکید بر اینکه فعالیت اجتماعی بدون برنامهریزی به نتیجه مطلوب نخواهد رسید، به دو محور اصلی در این مسیر اشاره کرد: نخست، پیوند دادن مردم به یکدیگر و دوم، ایجاد انگیزه برای حضور فعالانه در عرصه مسئولیت اجتماعی و عدالتخواهی. مقدم با بیان اینکه نباید همه امور را صرفاً به نهادها و دستگاهها واگذار کرد، خاطرنشان ساخت که در جامعه اسلامی، مردم باید خود را نسبت به مسائل پیرامونی مسئول بدانند و متناسب با توان و جایگاه خود وارد عمل شوند.
وی در بخش دیگری از سخنان خود، به تشریح سازوکار عملی برنامه قرارگاه برای شناسایی، ارتباطگیری و هدایت نیروهای اجتماعی پرداخت. به گفته مقدم، این برنامه بستری برای دریافت توانمندیها و ظرفیتهای افراد از سراسر کشور فراهم کرده و از طریق ارتباط مستقیم، تلاش میکند هر فرد را متناسب با مهارت و امکان حضورش به یک عرصه مشخص خدمت متصل کند. او با اشاره به ارتباط مستمر با هزاران فعال اجتماعی، توضیح داد که داوطلبان یا برای آغاز یک فعالیت مستقل راهنمایی میشوند یا به مجموعههایی همچون خیریهها، صندوقهای قرضالحسنه، گروههای اشتغالمحور، گروههای جهادی و مجموعههای فعال در حوزه محیطزیست معرفی میشوند. در این بخش، نمونههایی از تماس با داوطلبان و نحوه هدایت آنان به عرصههای عینی خدمت نیز ارائه شد.
در بخش پایانی این برنامه، آرش مقدم با ارائه یک نمونه کاربردی، چگونگی تشکیل یک گروه خدمت محلی را تشریح کرد. او با اشاره به شرایطی نظیر شلوغی جایگاههای سوخت، پیشنهاد داد گروههای مردمی با هماهنگی مدیران جایگاهها، برای کاهش تنش، ایجاد آرامش، نظمبخشی به صفها و ارائه خدمات سادهای همچون توزیع آب، چای یا بستههای افطاری وارد میدان شوند. وی این الگو را نمونهای روشن از کنش اجتماعی مسئلهمحور دانست و تأکید کرد که مردم در مواجهه با دشواریهای اجتماعی نباید بیتفاوت باشند، بلکه میتوانند با اقدامهای کوچک اما هدفمند، به کاهش فشارهای اجتماعی و تقویت همبستگی عمومی کمک کنند.
چهارمین برنامه «قرارگاه» تصویری مرحلهبهمرحله از یک الگوی کنش اجتماعی مردمی ارائه داد؛ الگویی که از تبیین مبانی نظری مشارکت عمومی آغاز میشود، با برنامهریزی و سازماندهی ادامه مییابد، در شبکهسازی و اتصال نیروهای داوطلب عینیت پیدا میکند و در نهایت، در قالب اقدامهای میدانی و مسئلهمحور به مرحله اجرا میرسد.
